Projenin Amacı

Projenin temel amacı, kültür mantarı üretimi sonrasında ortaya çıkan atık mantar kompostunun yüksek katma değerli bir tarımsal girdiye dönüştürülmesidir. Bu kapsamda atık kompostun yalnızca katı organik materyal olarak değerlendirilmesi yerine; içerdiği organik madde, bitki besin elementleri, enzimler, aminoasitler ile humik ve fulvik bileşenlerden yararlanılarak sıvı organomineral gübre formuna dönüştürülmesi hedeflenmiştir.
Geliştirilecek ürünün, sıvı form sayesinde basınçlı sulama sistemleri ve diğer tarımsal uygulama ekipmanlarıyla daha kolay kullanılabilmesi ve ihtiyaç halinde farklı besin elementleriyle zenginleştirilebilmesi amaçlanmıştır.

Bilimsel Gerekçe

Kültür mantarı üretimi sonrasında önemli miktarda kullanılmış mantar kompostu açığa çıkmakta ve bu materyal birçok işletmede yeterince değerlendirilememektedir. Proje dosyasında atık mantar kompostunun yüksek organik madde içeriğinin yanı sıra azot, fosfor, potasyum ve diğer bitki besin elementlerini içerdiği; ayrıca mikrobiyal yapı, mantar miselleri ve ekstraselüler enzimler açısından da dikkat çekici bir hammadde olduğu belirtilmektedir. Bu materyalin sıvılaştırılmasıyla hem katı formdaki uygulama güçlüklerinin azaltılması hem de tarımsal üretimde daha etkin ve uygulanabilir bir gübre materyaline dönüştürülmesi öngörülmüştür. Aynı zamanda atığın çevresel yük oluşturmaktan çıkarılarak yeniden ekonomiye kazandırılması projenin temel gerekçelerinden biridir.

Proje Kapsamı

Proje kapsamında atık mantar kompostunun işlenmesi için çok aşamalı bir üretim prosesi tasarlanmıştır. Organik hammaddenin uygun boyuta getirilmesi, reaktör sisteminde çözündürme ve ekstraksiyon işlemlerine tabi tutulması, belirli süre ve sıcaklık koşullarında karıştırılması, ardından gerekli görülen makro ve mikro besin elementleriyle zenginleştirilmesi ve filtrasyon sonrasında sıvı nihai ürünün elde edilmesi planlanmıştır.
Geliştirilen ürünün fiziksel ve kimyasal özelliklerinin analiz edilmesi; pH, EC, organik madde ve makro-mikro element içeriklerinin belirlenmesi ve tarımsal kullanım koşullarına göre ürün özelliklerinin değerlendirilmesi proje kapsamının diğer temel bileşenlerini oluşturmuştur.

Projenin Katkısı

Projenin en önemli katkısı, tarımsal bir atığın sıvı organomineral gübre hammaddesine dönüştürülerek yeniden ekonomiye kazandırılmasına yönelik bir üretim yaklaşımının geliştirilmesidir. Böylece hem mantar üretim işletmelerinde ortaya çıkan atıkların değerlendirilmesi hem de yerli hammaddelerden katma değerli bitki besleme ürünlerinin geliştirilmesi hedeflenmiştir.Proje dosyasında hedef ürünün fertigasyon ve farklı sulama sistemleriyle kullanılabilir, biyolojik olarak parçalanabilir bir organomineral sıvı gübre olması öngörülmüş; yerli hammadde ve yerli üretime dayalı bu yaklaşımın ithal gübre girdilerine olan bağımlılığın azaltılmasına ve bölgesel ekonomiye katkı sağlamasına yönelik potansiyeli vurgulanmıştır.